Thời gian qua, tình hình tội phạm lừa đảo chiếm đoạt tài sản tiếp tục diễn biến phức tạp với nhiều phương thức, thủ đoạn khác nhau khiến dư luận bức xúc, ảnh hưởng đến an ninh, trật tự và đời sống nhân dân. Vậy, làm thế nào để nhận diện và tự bảo vệ bản thân khỏi vấn nạn lừa đảo? Hãy ghi nhớ các dấu hiệu nhận biết lừa đảo sau đây:

1. Kịch bản lừa đảo

Tội phạm lừa đảo thường sử dụng những kịch bản sau:

+ Sử dụng dịch vụ có chức năng giả mạo đầu số, giả mạo số điện thoại, mạo danh cán bộ của các cơ quan chức năng như công an, viện kiểm sát, tòa án để gọi điện thông báo, gây sức ép rằng người dân đã có hành vi vi phạm pháp luật, từ đó yêu cầu chuyển tiền để chiếm đoạt với lý do phục vụ công tác điều tra.

https://zalo-article-photo.zadn.vn/55f3818207caee94b7db#230332130

+ Giả danh cơ quan, tổ chức thông báo “trúng thưởng may mắn” và yêu cầu nạn nhân mua sản phẩm có giá trị cao hơn giá thị trường hoặc chuyển trước cho đối tượng một số tiền thuế để nhận thưởng, sau đó chiếm đoạt.

https://zalo-article-photo.zadn.vn/f3ab35dab3925acc0383#230332144

+ Giả danh ngân hàng tiếp cận người đang cần tiền chào mời vay vốn, mở thẻ tín dụng lãi suất thấp, ưu đãi lớn. Sau đó lấy lý do nộp tiền lệ phí hoặc trả góp đợt đầu vào tài khoản chỉ định rồi chiếm đoạt.

https://zalo-article-photo.zadn.vn/fb443135b77d5e23076c#230332156

+ Giả làm nhân viên bưu điện thông báo nhận bưu phẩm; nhân viên viễn thông thông báo nợ cước; giả làm cảnh sát giao thông thông báo phạt nguội,...

Trên đây chỉ là một số kịch bản lừa đảo phổ biến được cơ quan chức năng tổng kết lại. Trên thực tế, kịch bản lừa đảo luôn đa dạng và ngày càng phát triển tinh vi hơn. Dù vậy, đặc điểm chung của chúng là:

- Bất ngờ gọi điện thoại, nhắn tin, gặp gỡ để đưa ra LỜI MỜI CHÀO HẤP DẪN (trúng thưởng, vay lãi suất thấp,...) hoặc THÔNG BÁO GÂY HOANG MANG (nạn nhân phạm tội, chưa thanh toán tiền điện,...).

- Sau một thời gian thuyết phục, chúng yêu cầu nạn nhân chuyển tiền với hình thức: Chuyển thẳng vào tài khoản do chúng cung cấp; Yêu cầu nạn nhân cung cấp số tài khoản, mật khẩu, mã OTP; Hoặc tiếp tục tạo trang web giả mạo website ngân hàng, nạn nhân nhập thông tin số tài khoản, mật khẩu, mã OTP trên website đó, từ đó các đối tượng đánh cắp thông tin để rút tiền,...

Phần lớn tội phạm lừa đảo đạt được mục đích là do đánh trúng tâm lý lo sợ của người dân. Khi chúng đưa ra một lời mời chào hấp dẫn, chúng đang đánh vào tâm lý sợ bị bở lỡ một món hời của bạn. Tương tự, đe dọa vi phạm pháp luật cũng là một cách đánh vào tâm lý lo sợ. Vì vậy, người dân cần bình tĩnh để đánh giá thông tin trước khi đưa ra quyết định, không để bản thân rơi vào tình trạng phấn khích hoặc lo sợ từ đó nhanh chóng tin theo kẻ xấu.

2. Đánh giá vấn đề

Nhằm giúp người dân chủ động nhận biết đối tượng lừa đảo giả mạo danh tính, Công an thành phố gợi ý một số cách như sau:

- Kiểm tra hình thức của nguồn thông tin.

Kẻ lừa đảo có thể nguỵ tạo một website tương tự giống với website gốc. VD: vietttinbank.vn (trang web gốc vietinbank.vn), shoppeex.uk (gốc shopee.vn)…. Đối với số điện thoại, chúng có thể sử dụng mã miền quốc gia khác nhằm tránh sự truy quét của cơ quan chức năng. Ngoài ra, các công ty, cơ quan, tổ chức uy tín khi gửi tin nhắn, văn bản sẽ có thể thức, hành văn chặt chẽ. Hãy kiểm tra thật kỹ về mặt hình thức của nguồn thông tin. Dấu hiệu lừa đảo có thể thể hiện ở tên miền, mã vùng điện thoại, lỗi chính tả, lỗi font chữ, câu chữ không mạch lạc,…

- Kiểm tra chéo thông tin.

Đảm bảo rằng bạn đã tra cứu lại thông tin từ các nguồn khác. Nếu một số điện thoại lạ nhắn tin thông báo bạn là khách hàng may mắn được nhận ưu đãi A của ngân hàng B, hãy kiểm tra trên website, fanpage, gọi đến tổng đài của ngân hàng B, kiểm tra trên các trang báo khác về thông tin chương trình. Trường hợp người thân nhắn tin vay tiền, hãy gọi điện cho họ để xác nhận… Có nhiều cách để kiểm tra chéo thông tin, hãy giành thời gian tra cứu từ nhiều nguồn trước khi tin theo lời những tin nhắn lạ.

- Hãy tìm hiểu pháp luật.

Không ít người đã bị sập bẫy những đối tượng giả mạo cơ quan chức năng chuyển tiền vào các tài khoản lạ với lý do phục vụ công tác điều tra. Nên nhớ, mọi hoạt động của cơ quan chức năng đều tuân theo trình tự, thủ tục theo luật định. Lực lượng chức năng, nhất là lực lượng Công an, Viện kiểm sát, Tòa án nếu làm việc với người dân sẽ có giấy mời, giấy triệu tập gửi cho người đó và làm việc trực tiếp tại các trụ sở cơ quan, không làm việc online qua mạng. Hãy tra cứu các văn bản pháp luật sau khi nhận được cuộc gọi lạ tự xưng là cán bộ các cơ quan nhà nước nhằm phát hiện các điểm trái với trình tự, thủ tục theo luật định.

- Thường xuyên cập nhật tin tức

Cuối cùng, thường xuyên cập nhật tin tức về tội phạm qua báo chí, TV, mạng xã hội nhằm nâng cao hiểu biết của mình về thủ đoạn lừa đảo của các đối tượng trên các trang thông tin chính thống của các cơ quan Nhà nước. Người dân có thể cập nhật thông tin về tình hình an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội một cách nhanh chóng, chính xác nhất qua các kênh của ngành Công an như antv.gov.vn, bocongan.gov.vn và các trang web của Công an các tỉnh. Hãy follow trang Zalo của Công an thành phố Lạng Sơn để cập nhật tin tức về tình hình ANTT trên địa bàn thành phố Lạng Sơn một cách nhanh chóng và chuẩn xác nhất. Ngoài ra, trang Zalo của Công an thành phố Lạng Sơn còn hỗ trợ giải đáp các thắc mắc của người dân liên quan các thủ tục hành chính thuộc phạm vi quyền hạn, nhiệm vụ.

Tổng kết:

Tội phạm sử dụng công nghệ cao giả mạo danh tính nhằm lừa đảo chiếm đoạt tài sản ngày càng tinh vi. Do đó, mỗi người dân cần hết sức nâng cao cảnh giác, tự trang bị kỹ năng và hiểu biết nhằm chủ động bảo vệ bản thân. Khi phát hiện sự việc có dấu hiệu vi phạm pháp luật cần thông tin cho cơ quan Công an để phục vụ công tác xác minh, điều tra, làm rõ.

Nguồn tin: Công an thành phố Lạng Sơn